فرق بین سیم و کابل چیست ؟ پرسشی بظاهر ساده که گاهی فکر ما رو به خودش مشغول میکنه و در نهایت با جواب ذهنی سیم و کابل عین همن به سرانجام میرسه! اما چرا امروز تو این پست از وبسایت مبین صنعت به این موضوع میخوام بپردازم ؟ همین چند روز پیش بود که در یکی از مطالب اینستاگرام با پستی مواجه شدم که صاحب صفحه سعی داشت فرق بین سیم و کابل رو توضیح بده. کنجکاو شدم و فیلم و تا آخر دیدم. اما چیزی که در آخر دیدم چیزی جز یک اشتباه رایج و همیشگی نبود. خب! حالا که ذهنتونو آماده خوندن مطلب کردم. ابتدا به چند تعریف اشتباه در حوزه تفاوت بین سیم و کابل اشاره می کنم تا تو قدم اول ذهنتونو از این تعاریف کلیشه ای فاصله بدم و در قدم بعد به تعریف اصلی تفاوت این دو ( سیم WIRE و کابل CABLE ) بپردازم. (برای مشاهده پست ساختار کابل های قدرت، کنترل، ابزاردقیق و … اینجا کلیک کنید. )

تعریف اشتباه شماره 1 : سیم یک رشته است و کابل چند رشته !

اولین تعریفی که خیلی ها شاید از تفاوت بین سیم و کابل در ذهنشون تداعی میشه. چند رشته ای بودن کابل در مقایسه با تک رشته ای بودن سیمه. اما باید بهتون بگم که این یه تعریف اشتباهه ! فرق بین سیم و کابل واقعا این نیست ! شاید هر مجموعه سیم چند رشته یک کابل باشه اما لزوما هر هادی تک رشته یک سیم نیست ! کابل های فشار قوی تک رشته، کابل های هوایی تک رشته و حتی کابل های فشار ضعیف آرمور دار یا شیلد دار مثال های نقضی از این تعریف در فرق بین سیم و کابل هستند.

تصویر زیر که یک کابل 240×1 افق البرز رو نشون میده، توضیح واضحی برای رد این تعریفه!

فرق بین سیم و کابل - تعریف نادرست شماره 1

تصویر 1 : کابل افق البرز سایز ۱ در ۲۴۰ ، دور هادی های مفتولی استرند شده ( تابانده شده دور هم ) ، دو لایه روکش کشیده شده که یکی روکش عایقی و دیگری ژاکته – هادی کابل هم از نوع نیمه افشانه ( زمینی یا خشک ) – توجه : مفتولی تنها یک رشته است، اما اینجا چند رشته مفتول مسی دور هم تابیده شدند = نیمه افشان

تعریف اشتباه شماره 2 : هر هادی سایز پایین سیم و سایز های بالاتر کابل هستند !

شاید تعریف گفته شده در بعضی مواقع درست باشه اما مثلا سیم ارت 150×1 با روکش سبز/زرد هم داریم ! یا سیم نیمه افشان 70×1 با روکش پی وی سی PVC تصویر زیر که یک سیم 150×1 افق البرز رو نشون میده، توضیح مناسبی برای رد تعریف دومه!

فرق بین سیم و کابل - تعریف نادرست شماره 1

تصویر 2 : سیم افق البرز سایز ۱ در 150 – همون طور که در تصویر هم مشخصه، دور هادی های مفتولی افشان ، تنها یک لایه روکش عایقی کشیده شده

  خب. حالا که دو مورد بالا رو خوندین و موارد مستثنی شده از اون تعاریف هم دیدیم نوبت به تعریف بهتر از تفاوت بین سیم و کابل میرسه :

تعریف درست : فرق بین سیم و کابل

همونطور که تو سایر مطالب سایت به این مورد اشاره شده، برای محافظت از هادی در برابر نشتی، برق گرفتگی، محافظت فیزیکی و سایر موارد، هادی لخت مسی جز در مواردی مانند ارتینگ ( استفاده به عنوان سیم ارت برای حفاظت در برابر برق گرفتگی ) استفاده نمیشه و برای عموم استفاده ها لایه ای تحت عنوان عایق برای جلوگیری از موارد گفته شده روی اون کشیده میشه که ساختاری به اسم سیم رو تشکیل میده. حالا اگه بر اثر نیاز، بر روی سیم به لایه هایی مثل شیلد، آرمور، اسکرین احتیاج داشتیم و یا خواستیم چند سیم رو روی هم قرار بدیم ( و با فیلر فضای خالیشون رو پر کنیم ) به لایه دیگه ای نیاز پیدا میکنیم که به اون شیت بیرونی ( غلاف بیرونی ) یا ژاکت میگن که روی لایه های ذکر شده و یا چند سیم هم بندی شده قرار بگیره و ساختاری منسجم رو درست کنه. اسم ساختار جدید کابل ! ( البته ممکنه دلایل دیگه ای هم به جز موارد یاد شده برای نیاز داشتن هادی به ژاکت باشه که در این مطلب به اون ها نمی پردازیم. ) به طور مثال وقتی روی لایه نهایی یک هادی برق کلمه NYY و یا N2XY رو دیدین شک نکنین که ساختار فوق کابله! چرا ؟ N اول مشخص کننده هادی مسیه، Y و 2X بعد بترتیب کابل های با عایق PVC و XLPE رو نشون میدن، و Y آخر نشون دهنده ژاکت PVC – این ساختار کابله چون علاوه بر لایه عایقی ژاکت نهایی رو هم داره.

به زبان خیلی خیلی ساده تر، فرق بین سیم و کابل :

الف) هادی با یک لایه روکش عایقی : سیم 

ب) هادی با دو روکش ( عایق+ژاکت) : کابل

( برای مشاهده اطلاعات بیشتر در زمینه کدینگ کابل های قدرت و نحوه کدگذاری و معانی هر یک از اون ها اینجا کلیک کنید. )

اما وایسین ! توجه به چند نکته در این مورد ضروری بنظر میاد :

1- نکته اول : این تعریف در سطح فشار ضعیف مطرح می شود.

همونطور که گفته شد، تعریف فوق (فرق بین سیم و کابل) دامنه کاربردی در حد سطح فشار ضعیف LV داره و معمولا در سطح فشار متوسط و فشار قوی به هر نوع ساختاری اعم از هادی لخت هوایی یا روکش دار، کابل میگن !

2- نکته دوم : ACSR یک استثنا است.

ACSR ها در واقع هادی های آلمینیوم با مغز فولاد هستند (Aluminium conductor steel-reinforced) که بصورت هوایی مورد استفاده قرار می گیرند. این هادی ها هم در سطح ولتاژ ضعیف ( لو ولتاژ Low voltage ) و هم در سطح ولتاژ متوسط ( مدیوم ولتاژ Medium voltage ) کاربرد دارند. , و عموما به چند شکل از جمله لخت، تک روکشه و سه روکشه تولید می شند. اما نکته جالب در مورد اون ها اینه که در هر سه ساختار و در هر دو نوع ولتاژ از اون ها به عنوان کابل یاد میشه! – البته در بعضی موارد هم در حالت لخت به اون ها سیم میگن ! این مورد رو به صورت یک استثنا گفتم تا در صورتی که جایی برای اِی سی اِس آر ها اسم کابل یا سیم رو شنیدین شوکه نشین. چون فارغ از تعریف کلی اولیه هر دوشون رو به کار میبرن ! شکل زیر تصویر یک کابل ( یا سیم ) ACSR افق البرز در سطح مقطع نامی 120 میلی متر مربع رو نشون میده

نصویر کابل یا سیم ACSR - فرق بین سیم و کابل

تصویر 3 : کابل یا سیم (mm2) – 1×120  آلمینیوم با مغز فولاد (ACSR) افق البرز – جالب بدونید اسم این کابل با این سطح مقطع نامی هم میتونه هاینا باشه و هم داگ، اما در واقعیت داگ نسبت به هاینا سطح مقطع کمتری داره ( هاینا یا Hyena دارای سطح مقطع واقعی 126.5 – داگ یا Dog دارای سطح مقطع واقعی 118.6 )

مینک(70×1)، هاینا (120×1)، داگ (120×1) و … چند مدل از کابل های ACSR هستند ( جالبه بدونین هر سایز از کابل های آلمینیوم ACSR به اسم یک حیوون نام گذاری شده – رابیت (Rabbit خرگوش) – هاینا (Hyena کفتار ) – مینک ( Mink سمور یا راسو ) – داگ ( Dog سگ ) کت ( Cat گربه ) و … !!! )

نکته آخر :

امروز تمام سعیمونو کردیم تا در قالب یک مطلب ساده و به زبانی راحت تفاوت بین سیم و کابل رو به شما مخاطبای عزیزمون آموزش بدیم، امیدوارم واقعا کمکتون کرده باشه. سوال یا نکته ای در مورد فرق بین سیم و کابل یا سایر مسائل مرتبط داشتین حتما مطرح کنید. خوشحال میشیم بتونیم کمکتون کنیم.

” مبین صنعت راستین، نماینده رسمی فروش سیم و کابل افق البرز

مطالب مرتبط با این پست

حال که به خواندن مطلب بالا با تفاوت های سیم افشان، سیم مفتولی و سیم نیمه افشان آشنا شدید، شرکت مبین صنعت در راستای بالا رفتن اطلاعات شما، خواندن مطالب زیر را نیز به شما مخاطبین عزیز توصیه می نماید. (برای مشاهده مطالب مرتبط با این پست بر روی هر یک از لینک های زیر کلیک کنید. )